Yapay zekâ ile kodlama sözlüğü
Kodlama ajanlarıyla çalışırken sık duyduğun kavramlar, her biri kısa bir tanımla başlıyor. Önce genel olarak ne olduğunu, sonra AgentVera’da nasıl karşına çıktığını anlatıyoruz.
- Ajan becerileri (Agent Skills) Ajan becerileri (Agent Skills), bir ajana belirli bir işi nasıl yapacağını öğreten talimat, betik ve kaynak dosyalarından oluşan klasörlerdir. Her becerinin merkezinde bir SKILL.md dosyası vardır ve ajan beceriyi yalnızca görev onu gerektirdiğinde yükler.
- Ajanla kodlama (agentic coding) Ajanla kodlama (agentic coding), kodu satır satır yazmak yerine görevleri bir yapay zekâ ajanına verip onun planlamasını, kodu değiştirmesini ve test etmesini yönettiğin çalışma biçimidir. Geliştiricinin rolü yazmaktan tarif etmeye, gözden geçirmeye ve doğrulamaya kayar.
- Alt ajan (subagent) Alt ajan (subagent), ana kodlama ajanının belirli bir işi devretmek için başlattığı, kendi bağlam penceresi, talimatları ve araç izinleri olan yardımcı ajandır. İşi bitince ana ajana yalnızca bir özet döner; böylece ana konuşma ayrıntıyla dolmaz.
- Bağlam penceresi (context window) Bağlam penceresi, bir dil modelinin tek bir istekte görebildiği en fazla metin miktarıdır ve token ile ölçülür. Sistem talimatları, araç tanımları, konuşma geçmişi, okunan dosyalar ve komut çıktıları bu pencereye sığmak zorundadır.
- Claude Code hooks Claude Code hook’ları, ajanın yaşam döngüsündeki belirli anlarda, örneğin bir araç çalışmadan önce ya da tur bitince, kendiliğinden çalışan kabuk komutlarıdır. Modelin kararına bırakılmadan her seferinde çalıştıkları için kural koymanın ve kontrol eklemenin güvenilir yoludur.
- Çoklu ajan orkestrasyonu (multi-agent orchestration) Çoklu ajan orkestrasyonu, bir işi birden fazla yapay zekâ ajanına bölüp onların sırasını, iletişimini ve sonuçların birleşmesini yönetmektir. Araştırma, planlama, kodlama ve inceleme gibi adımlar ayrı ajanlara verilir; ajanlar sırayla ya da paralel çalışır.
- Git worktree Git worktree, aynı git deposuna bağlı birden fazla çalışma klasörü açmanı sağlayan özelliktir. Her klasörde farklı bir dal açık olur; depoyu yeniden klonlamadan iki işi aynı anda yürütebilir, paralel çalışan ajanları birbirinden ayırabilirsin.
- Görsel regresyon testi (visual regression testing) Görsel regresyon testi, bir arayüzün ekran görüntülerini daha önce onaylanmış referans görüntülerle karşılaştırarak beklenmeyen görsel değişiklikleri yakalayan test yöntemidir. Kayan bir düğme, taşan bir metin ya da bozulan mobil düzen gibi kod testlerinin kaçırdığı hataları bulur.
- İnsan onayı (human-in-the-loop) İnsan onayı (human-in-the-loop), otomatik çalışan bir yapay zekâ sisteminin kritik adımlarda durup bir insanın onayını, düzeltmesini ya da kararını beklemesidir. Kodlama ajanlarında bu genellikle dosya değiştirme, komut çalıştırma ve dışarıya yayınlama öncesinde istenen izinlerle görülür.
- Kodlama ajanı (AI coding agent) Kodlama ajanı, bir yazılım görevini doğal dille alıp kodu okuyan, dosyaları düzenleyen, terminal komutları çalıştıran ve sonucu kendisi kontrol ederek işi adım adım bitiren yapay zekâ aracıdır. Claude Code, Codex ve Gemini CLI bu türün bilinen örnekleridir.
- Kullanım limitleri (usage limits) Kullanım limitleri, abonelikle kullanılan yapay zekâ araçlarında belirli bir süre içinde ne kadar kullanım yapabileceğini belirleyen sınırlardır. Claude ve Codex aboneliklerinde 5 saatlik bir kullanım penceresi ve haftalık limitler birlikte uygulanır.
- MCP (Model Context Protocol) MCP (Model Context Protocol), yapay zekâ uygulamalarının dış araçlara, veri kaynaklarına ve servislere ortak bir standartla bağlanmasını sağlayan açık bir protokoldür. Anthropic tarafından Kasım 2024’te tanıtıldı; bugün Claude Code, Codex ve birçok kodlama ajanı MCP sunucularını kullanabiliyor.
- Prompt enjeksiyonu (prompt injection) Prompt enjeksiyonu, bir dil modelinin okuduğu metne gizlenmiş talimatlarla modelin asıl görevinden saptırılmasıdır. Kodlama ajanlarında bu talimatlar bir web sayfasından, issue’dan, belgeden ya da araç çıktısından gelebilir ve ajana istenmeyen işlemler yaptırabilir.
- Prompt önbelleği (prompt caching) Prompt önbelleği, bir isteğin daha önce gönderilmiş ve değişmemiş baş kısmının model sağlayıcısında saklanıp sonraki isteklerde yeniden işlenmeden kullanılmasıdır. Önbellekten okunan girdi, normal girdiden çok daha ucuz ve hızlıdır.
- Token Token, dil modellerinin metni işlerken kullandığı en küçük birimdir; bir kelime, bir kelime parçası ya da bir noktalama işareti olabilir. Modellerin bağlam sınırı, hızı ve fiyatı token sayısıyla ölçülür.
- Vibe coding Vibe coding, ne istediğini doğal dille anlatıp yapay zekânın yazdığı kodu ayrıntılı okumadan, yalnızca çalışıp çalışmadığına bakarak ilerlediğin programlama biçimidir. Terimi Andrej Karpathy Şubat 2025’te ortaya attı.
Kavramları bir de iş başında gör.
AgentVera’yı ücretsiz indir, proje klasörünü ekle; Claude Code, Codex ve diğer ajanları yan yana çalıştır.