MCP nedir?
MCP (Model Context Protocol), yapay zekâ uygulamalarının dış araçlara, veri kaynaklarına ve servislere ortak bir standartla bağlanmasını sağlayan açık bir protokoldür. Anthropic tarafından Kasım 2024’te tanıtıldı; bugün Claude Code, Codex ve birçok kodlama ajanı MCP sunucularını kullanabiliyor.
Nasıl çalışır?
MCP’de iki taraf vardır: ajanı ya da uygulamayı çalıştıran istemci ve yetenek sunan sunucu. Bağlantı kurulunca sunucu neler sunduğunu bildirir, istemci de bu araçları modele tanıtır. Model bir aracı kullanmak isteyince istemci çağrıyı sunucuya iletir ve sonucu modele geri verir. Mesajlar JSON-RPC 2.0 biçimindedir.
Bir sunucu neler sunar?
Sunucuların sunduğu yetenekler üç ana gruba ayrılır; bağlantı ise yerel ya da uzak olabilir.
- Araçlar (tools): modelin çağırabileceği işlemler; issue açmak, sorgu çalıştırmak, sayfada tıklamak gibi.
- Kaynaklar (resources): okunabilen veriler; dosyalar, kayıtlar, belgeler.
- Prompt’lar: sunucunun hazır sunduğu prompt şablonları.
- Bağlantı: yerel süreçler için stdio, uzak sunucular için HTTP. Eski sunucularda SSE de görülür.
Neden önemli?
MCP’den önce her araç entegrasyonu her uygulama için ayrı yazılıyordu. Ortak bir protokol sayesinde bir GitHub, Playwright ya da veritabanı sunucusu bir kez yazılır ve MCP destekleyen her ajanda çalışır. OpenAI ve Google gibi diğer büyük sağlayıcılar da MCP desteği ekledi; protokol bu yüzden kodlama ajanları için fiili standart haline geldi.
Güvenlik ve maliyet
MCP bir bağlantı biçimidir; ne kadar güvenli olduğu kurduğun sunucuya ve verdiğin yetkiye bağlıdır.
- Yerel bir MCP sunucusu senin kullanıcı yetkilerinle çalışan bir koddur; yalnızca güvendiğin kaynaklardan kur.
- Araç açıklamaları ve araç sonuçları modelin bağlamına girer; kötü niyetli içerik prompt enjeksiyonuna yol açabilir.
- Sunucuların araç tanımları her isteğe eklenir; kullanılmayan sunucular bağlamı ve token harcamasını büyütür.
- Token ve parolaları ayar dosyalarına düz metin olarak yazma.
AgentVera’da MCP
MCP yöneticisi (⌘⌥M), sunucuları her CLI’ın ayar dosyasıyla uğraşmadan bir kez eklemeni sağlar. Kayıtlı sunucular (stdio, HTTP ve SSE) ajanlar başlarken tüm ajanlara ya da seçtiklerine bağlanır.
- 20 hazır sunuculu katalog: Playwright, GitHub, Context7, Sentry, Linear, Notion, Figma ve diğerleri.
- Bağlantı testi sunucunun araçlarını ve araç başına yaklaşık token maliyetini gösterir.
- Gizli ortam değişkenleri ve başlıklar işletim sisteminin anahtar zincirinde saklanır.
- AgentVera kendi MCP sunucularını da ekler: ortak pano (agentvera-board) ve proje haritası (agentvera-map).
- MCP alan ajanlar: Claude Code, Codex, opencode, Copilot, Qwen Code, Goose ve Amp.
Sık sorulanlar
MCP güvenli mi?
Protokolün kendisi bir bağlantı biçimidir; güvenlik kurduğun sunucuya bağlıdır. Sunucu senin yetkilerinle çalışır ve modele içerik taşır. Yalnızca güvendiğin sunucuları kur, gereksiz yetki verme ve yıkıcı işlemlerde onay iste.
MCP ile API arasındaki fark nedir?
API bir servisin kendi arayüzüdür. MCP ise yapay zekâ uygulamalarının bu servisleri ortak bir biçimde keşfedip kullanmasını sağlar; bir MCP sunucusu çoğu zaman arka planda bir API’yi çağırır.
MCP sunucuları token harcar mı?
Evet. Sunucunun araç tanımları her isteğin bağlamına eklenir, araç sonuçları da modele gider. Kullanmadığın sunucuları kapatmak bağlamı küçültür.
stdio ile HTTP MCP sunucusu arasındaki fark nedir?
stdio sunucusu bilgisayarında bir süreç olarak çalışır ve standart giriş ile çıkış üzerinden konuşur. HTTP sunucusu uzakta çalışır, ağ üzerinden bağlanılır ve çoğu zaman OAuth ya da bir token ile yetkilendirilir.